Nga Daut Dauti
Zhegrani muskuloz, Xherdan Shaqiri, të cilit shpesh i referohemi edhe si Shaqa, është njeri mjaft interesant. E shohim gjithmonë të disponuar dhe rrallë duke u bërë merak për ndonjë gjë. Shaqa është i vetmi futbollist i cili nuk bëhet merak se si e quajnë joshqiptarët. Bota ate e njeh si ShaKiri. Shaqa, anjëherë nuk është munduar që ta imponoj shqiptimin e vërtetë të (mbi) emrit të tij. Nëse këni parasyshë edhe ndonjë karakteristikë tjetër të Shaqës (të kësaj natyre) mund të mendoni se për rastin e tij vlen ajo thënia: ‘Kujt nuk i ka dhanë Zoti n’kry, i ka dhanë n’kamë’. Do të ishte gabim nëse vihet deri te ky konkludim.
Pas pranimit të Kosovës në EUFA dhe FIFA Shaqa vjen duke u vendosur në qendër të bisedave të futbollit dhe debateve të ndryshme që dominohen nga ato patriotike. E ardhmja e futbollit të Kosovës por edhe e debatit rreth shtetit apo kombit të ri kosovar është e ‘vizatuar’ në patikat e Shaqës. Shaqa, ShaKiri ose Shaqiri ka tre emra dhe po aq flamuj. Në këtë rast Shaqa na imponohet si ekzemplari i shqiptarëve që jetojnë jashtë atdheut. Atdheu i shqiptarëve është problem i madh për t’u definuar. Shtrirja gjeografike dhe kufijt politik të tokave shqiptare paraqesin elementin i cili krijon problem serioz për definimin e atdheut. Me fjalë tjera, nëse shqiptarët e lindur në Greqi, Maqedoni, Kosovë, Serbi apo Mal të Zi e që jetojnë në Zvicër dhe lujanë aty në ndonjë ekip të futbollit, atëherë cili është ekipi kombëtar i tyre?
Patriotët shqiptar e kanë përgjigjen pasi që ata e njohin vetëm flamurin e tyre. Por, futbollistët të cilët kanë lindur ose janë rritur dhe edukuar jasht ‘atdheut’, në këtë rast në Zvicër, kanë ndjenja tjera. Lojaliteti i tyre është i ndarë. Rasti i Shaqës vërteton se futbollisti shqiptar që luan në Zvicër ka tri lojalitete dhe po aq identitete. Ky fakt ilustrohet edhe grafikisht. Kjo gjë sjellë në pah atë thënien angleze se ‘futbolli nuk është vetëm çështje e jetës dhe vdekjes – është më shumë’.
Ndryshimet e reja duhet të ndikojnë edhe në këtë simbolikë dhe Shaqa duhet të bëjë reduktimin e flamujve që ka në patikat e tija. Nuk do të kishte kuptim që me 11 qershor në Bollaert- Delelis, Shaqa të shënoj gol kundër Shqipërisë me patikën ku e ka flamurin shqiptar. Kjo do t’u ofronte edhe më shumë ‘fakte’ patriotëve shqiptarë që Shaqën ta çimentojnë edhe më fort në taborrin e ‘tradhëtarëve’. Një ditë Shaqës do t’i ndodhë e njejta situatë me kombëtaren e Kosovës dhe do të vlej i njejti rast i cili kërkon heqjen e flamurit të Kosovës. Më në fund Shaqës më mirë do t’i binte që të mbetej vetëm më një flamur i cli në patikat e tija qëndron më lart dhe ka prioritet: flamuri i kuq, i cili në vend të shqiponjës, e ka një kryq të bardhë. Sa më pak fjamuj në trup e mendje aq më e lehtë është jeta. Tek e fundit futbolli është sport. Dhe, sporti është argëtim.
Megjithatë, futbollistët shqiptarë të Kosovës (të rastit të Shaqës) do të luajnë një rol të madh në zhvillimin e futbollit të Kosovës. Zvicra, pos që e furnizon Kosovën me pare (franga), kësaj radhe i ka ra hise që këtë ta bëje edhe me futbollistë. Ka shumë gjasë që kombëtarja e Kosovës të jetë e ngjashme më atë të Algjerisë, formacioni i të cilit në kampionatin e fundit botëror, dominohej nga futbollistët francez me prejardhje algjeriane. Në këtë formacion futbollistët francez janë angazhuar për shkak të ndjenjave të prejardhjes por ndoshta më shumë për shkak se ata nuk kanë gjetur vend në kombëtarën e Francës. Mu këtë ndodhi do ta shohim edhe me rastin e Kosovës gjatë një të ardhme të afërt pasi që formacioni i Kosovës do të dominohet nga ata që jetojnë dhe lujanë në vendet evropiane.
Megjithatë, një ditë kur do të na largohet entuziazmi që na ka kapluar me pranimin në EUFA dhe FIFA do ta shohim se nuk është lehtë të krijohet një kombëtare e suksesshme e futbollit. Por, kombëtarja e Kosovës do ta reduktoj numrin e lojaliteteve dhe identiteteve.
