Paralajmërimi i shpalljes së Republikës së.Iliridës. me datë dhe kohë, të caktuar ishte një thirrje publike, kuptohet, për përkrahje sa më masovike, si dhe thirrja qënënkupton,deklarimin dhe prononcimin të gjithë atyre që mbajnë përgjegjësi sidomos ata që kanë marrë „bekimin e popullit“ (deputetë)si dhe në opinion ata që njihen si atdhetar të devotshëm, pra për ta dhënë kontribitin e tyre. Fundje ishte një paralajmërim,për secilinqë mundet të japë e ta ndihmojnë këtë iniciativë, apo edhe për ataqë kanë mendim ndryshe, alternativë, apovizion më pozitivë për një hapë më të avancuarrreth kauzës kombëtar, Qëndrimi dhe veprim ndryshe,në kohë ka qenëdashur të dihej nga subjektet politike, që veprojnë dhe flasin në emër të popullit, e që është edhe detyërë e tyre. Deklarimi edhe me idie alternative do të ishte një përgjegjësi moralo – juridike dhe mbrojtje e autoritetit nacional. Kjo,fundja është detyrë moralo-kombëtare , e secilit qytetar. Por, edhe ky mos prononcimi nga këta,as ëndej as këndej, ka gjasa të ketëtë diçka të mirë por që ruhetnë vete për një të ardhme por që mundet të mos i dihet fundi“?!
Gjykimi në kohë i gjitha subjekteve shqiptare qoftë brënda Iliridës apo edhe nga Tirana e Prishtina do të ketë vlerë dhe aftësi politiko – morale, por jo „një minutë para dymbëdhjetëve“, ( në ke¨të rast pesë minuta para orës: 13.25), pra ditën e shpalljes. Me shumë keqëardhje mund të konstsohet se, politika mbarë shqiptare duket se ka marrë litarin nër këmbë. A thua e dinë në Tiranë, obligimet moralo – kombëtare? Po Prishtina, a dinë kontributin e bashkëkombasve nga ILIRIDA, për të gjithë atë që sot quhet: Republika e Kosovës ? Po habi e, bëjnë atë të vjetërën diku që e bënte Tirana, sot e bëjnë dyjat. Dalin meprononcimet të mostërës së vjetër. Të gjithë këta heshtën sikur të ishte, për një popullatë diku jashtë kontinenti dhe në kohën,nuk dhanë kurfer sygjerimi këshilla, apo formë të veprimit, madje qoftë njëkoment: aponjë mendim tjetër alternativë.Nga ana tjetër, duhet ditur se, politika kokë në vete,bëhet atëherëkur, ke forcën e bërjes.
Pas shpalljes të këtij akti madhor, reshën komentet, duke dhënë këshilla e sygjerime që efekti i tyre,tanitë gjitha këto, ishin me afat të skaduarë,vetëm se kjo i ngjat asaj:„shitë gogla për dushk“.! Eshtë për të ardhur keqë se,si medje politikanët tanë të flasin me gjuhën e kundërshtarit ? ! Gjuha e tillë asnjëherë nuk mundet të jetë gjuhë reale, gjuhë e shëndoshë, dhe gjuhë që shprehë vullnetine e popullit ! Gjerësa populli me votën e tyre, kanë bërë„zgjedhjen“, që për t`idalurtë zot, gjitha veprimeve, të cilit do lloji.
VMRO-DPMNE dhe LSDM, pa hamendje dhe pa humbër kohë reaguan alla sllavçe, si zakonisht pa pikë turpi dhe pa kriter, me një gjuhë të urrejtjes, me një gjuhë fyese dhe me një gjuhë përbuzëse ndaj autorëve të aktit dhe më gjërë.
Vallë çfar duhet bërë ?të hezitojmë, apo të i presim çfarë na thonë kundërshtarët tanë nacional ?! …
Për këtë të vëjnë gishtin në kokë dhe të mendojnë intelektualët, at`dhetarët e, sidomos ata që kanë marrë votën e popullit – deputetët,dhe të gjithë ata që marrin pjesë në qeverin e shtetit aktual. Fundja, këta të fundit gjithë marrin rrogë dhe më shumë, mu nga vota epopullit, për popullin. Pse,me këtë votë të bëhen hise e huaj? !Prandaj e drejta moralo-juridike e r tyre është të thirren në emër të popullit, poredhe t`i dalin në mbrojtje vlerave nacionale ! Veprimi i tyre, deri më sot, nuk ka raport harmonizues dhe veprim ndryshe është (harram, sipas gjuhës së shumicës, të deputeteve shqiptarë) e ndaluar që prodhonë përgjegjësi moralo-juriko- politike, madje edhe me largim të menjëhershëm nga psoti që ka. Kur është për këtë temë, pa hyrë në detaje, por, sa për ilustrim, me shumë fakte shihet se, vëlerat nacionale shqiptare, kanë rënë aqë poshtë, sa veç një tronditje gjithë popullore mund ta ndalë këtë rënie, këtë napërkëmbje, këtë përbuzje e diskriminuse. Për ta ndalë këtë rënie dhe për të bërë diçka të mirë,duhet dhënë shumë, e shumë mundi, e energji dhe vizion, për të arritur tek synimi.Po u vazhdua në këtë rrugë, do të ketë tronditje të thellë, A, thuaia vlenë një veprim i tillë, në këtë kohë ka mundësi të dilet shumë shpejt, dhe shumë lehtë, që „java“ do jetë e gjatë. Rënia vleraveditë epërditë po bie poshtë e më poshtë.
Vallë, mos mbrojtjae asj që është nacionale, na qenka anti demokratike, anti civilizuese, madje edhe e pa drejtë ??? !!! dhe a thua largimi nga synimetdemokratike kombëtarepo na çokën (shpiekën) në shkatrrim dhe në prishjen e harmonisë qytetaretë kësaj hapsire që quhet shtet (që në aren ndërkombëtare njihet si:irjm) „demokratik me barazi të plota nacionale“.
Po nuk u bë një veprim i shpejt i mirëfillët, pra për një ndryshim të thellë, ndryshe iku rina, iku ardhmëria e këtij vendi.të bekuar. E dini të gjithë, mirë e mirë,se ditë e përditë po zbrasen shkollat,po zbrazen shtëpitë dhe nuk është çudi që një ditë,këta qeveritar do mbeten:„gjeneral të ushtrisë vdekur“ si te vepra e famshme e të madhit Ismail Kadare !
A, të bëjmë hapin sipas moralit të votës,apo të veprojm sipas moralit të dëshirës së interesit individual, pra kujt si i teket ? ! Leta gjykojnë për këtë ata që janë përgjegjës dhe kompetent, për situatën aktuale.
Bashkësi Shqiptare „ ILIRIDA“ në Cyrih, përkrahë shpalljen e këti: AKTI MADHOR, Shpallja e Republikës së ILIRIDËS, duke dëshiruar të mirren hapa të më tutjeshëm nga subjektet relevante në gjithë trojet tona, autoktone, me një përgjegjësi dhe veprime të mirëfillta demokratike moderne, në përputhje me normat pozitive të kohës, pa e nënçmuar askend dhe pa i dëmtuar vlerat e mirëffillta demokratikeqytetare, madje pse edhe të mos ruhet çdo vlerë nacionalite, që paraqet vlerë kulturore. Se po u veprua ndryshe, do të jetë e dëmshme dhe e pa vlerë,brënda dhe jashtë në arenën ndërkombëtare. Por të mendohet mirë e mirë kah të shkohet, çfar të bëhet, por jo të rrihet në vend numro edhe pse ky AKT, është dashur qënë kohën pas referendumit të vitit 1992, ku u deklaruan për PO 99% , pra për: Atonomi tëritoriale të shqiptarëve në Maqedoni- ( I L I R I D A ) dhe nga kjo kohëmjaftë u jetua në kërkim të lëmoshës, në kërkim të së drejtës, në kërkim të barazisë, dhe në kërkim të respektimit të vlerave nacionale.
Ne mërgimtarët që gravitojmë pranë këtij subjekti, themi se kjo, XIXË, nuk guxon të shuhet e të kalojë në harresë, por të bëhet dritë për sejcilin dhe nga kjo dritë seclili ta shohë ku ka qenë dikur, ku është sot dhe ku do jetë nesër ? Dheme siguri do ta ketëvendin e vetë, ku duhet të jetë, pa i hyrë në hak askujt, por të bëhet veprimpozitivdemokratik meoderne, xivilizues dhe pa përbuzje, pa nënç`me nacionale, por sipas normave pozitive të autoktonisë që nënëkuptonë jetësimin e këtij akti MADHOR.
Për irono të kohës, edhe më ka, zëra të pritjesedhe më ?.duke u arsyetuar se tash nuk është koha ! Se duhet të bëhet kjo apo ajo, se duhet pritur këtë apo atë kohë, etj. etj. Pas krejt këtyre dilemave, shtrohet pyetja,kjo kohë,a ka kufij,dhe kjo kohë e mbaron ndonjëherë ? !… apo i ngjanë tregimit „pritë me muaj, e pritë me vjetë pushka e „trimit“, s`po kërset “; apo të i besohet thënjës se „më mirë një zog në grusht, se sa 100 në ajër“? !…
Një e vërtetë e madhe është dhe e hidhur, se kështu si jemi si popull, po edhe NE në mërgim, me kaq halledhe me kaqë preokopime të familjeve në vendlindje,e të popullittë tërë në trungun amë, vërtetë është një shqetësim që do një angazhim të mirëfillët se, përveç diskriminimit dhe përbuzjeve që bënë politika aktualenë Maqedoni,të të gjitha llojeve dhe madje në çdo cepë të jetës, dhe në zhvillim e ndërtim dhe në infrastrukturë, ku vendbanimet shqiptare krejtë janë të lëna pas dore dhe pa kurfarë investime.Letë shihen vendbanimet shqiptare, çfarë infrastrukture kanë dhe çfarë kanë vendbanimet me nacionalitet sllav. Pra, po bëre një krahasim vendbanimeve shqiptare, përballë atyre me popullata sllave, ka dallime të mëdha, si nata me ditën. Po,pse nuk bëhen investimet sipas kontributit të rajone në arkën e shteti, ashtu edhe të bëhen investimet. Të shihet se kush jepë më shumë në arkën – në buxhetin shtetëror. Madje, pse harrohen të mirat – eurot që mbushet nga mërgimtarët (që shumica prej tyre janë shqiptarë) ku hyjnë disa qindra miljona euro dhe nga kjo shumë të mos kenë hise vendbanimet shqiptare?
Kjo është edhe një diskriminim i llojit të vetë, e i pa parë diku në botë. Kjo përbuzje, ky diskrimini nuk dorohet, kjo është një neveritje e tejëskajshme, dhe vërtetë çdo minutë, orë, ditë, javë dhe vitë është një gjendje që nuk durohet është një gjendje që nuk duhet të tolerohet dhe është mashtrim – utopi të pritet, se çfarë do rrjedhë nga koha,se, çfarë rrjedhë nga qeveria diskriminuese, që bënë vepra – përmendore të llojit të ndryshëm, që nuk kanë fare vlerë me ekzistencën e popullit,dhe nuk i përkasin as historikisht kësaj hapsire gjeografike, por, këto nxitin vetëmurrejtje naconale, e që janëpa asnjë vlerë reale,historike por gati të gjithat janë kundër dëshmive historike, pra shumë nga këto fare nuk i përkasin me vlerat historike të vendit.
Bashkësia Shqiptare „ILIRIDA“ në Cyrih
