Trupat amerikane pushtuan Afganistanin më 7 tetor 2001, më pak se një muaj pas 11 shtatorit të famshëm, kur në Nju Jork dhe Uashington ndodhën sulmet terroriste që ndryshuan botën.
Ajo tashmë ishte kthyer në një luftë të përgjakshme, luftë të pafundme guerile, e cila zgjatë sot e kësaj dite, transmeton lajmi.net.
Administrata e pastaj presidenti amerikan George W. Bush, për sulmet në Qendrën Botërore të Tregtisë dhe Pentagonit, akuzuan Al-Kaidën, të udhëhequr nga Osama bin Laden, dorëzimi i të cilit është kërkuar nga talibanët , duke besuar se fshihej në Afganistan.
Udhëheqësi taleban, Mullah Omar ka kërkuar prova për këto pretendime, por ajo që ata patën në vend ishte luftë dhe asgjë më shumë.
Me ndihmën e trupave tokësore amerikane dhe avionëve, deri në mes të nëntorit të këtij viti, forcat e NATO-s kanë arritur të largojnë talebanët nga qytetet e mëdha të Afganistanit dhe duke marrë përsipër kryeqytetin Kabul.
Formimi i një qeverie të re afgane nën udhëheqjen e Hamid Karzai, u themelua nga Forca Ndërkombëtare e Sigurisë së Ndihmës nga Këshilli i Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, është bërë për të lehtësuar administrimin e Karzait.
Në mënyrë të veçantë, kjo qeveri u mbështet nga SHBA-të dhe NATO, të cilat i dhanë legjitimitet për përpjekjet e saj, duke dërguar trupa në mbështetje në “rindërtimin e Afganistanit.”
Pesëmbëdhjetë vjet që nga ndërhyrja e Afganistanit sot, ka më pak se 9000 trupa, në krahasim me shifrën prej 100,000 në kulmin e saj në vitin 2011. Ata tani janë pjesë e operacionit “Guardianët e lirisë”.
Megjithatë, në një sulm me bombë të improvizuar në provincën Nangarhar, këtë javë u vra rreshteri Adam S. Thomas (31), ushtar i tretë amerikan që është vrarë në Afganistan që nga fillimi i vitit.
Megjithatë, “jo”, të gjithë shkuan në malet e Afganistanit, kur ata hynë në paqebërës: u rritën lloje të veçanta të hashashit (nga e cila është nxjerrë opiumi, lënda e parë dhe kryesore për prodhimin e heroinës), i cili ishte ndalur për shkak të interpretimit të rreptë të Islamit nga ana e talebanëve, por që ka pësuar lulëzim të paimagjinueshme gjatë luftës: vlerësimi i anti-drogës të OKB-së dhe krimit thonë se deri më tani janë prodhuar 224,000 hektarë opium.
Si po ndodh e gjithë kjo?
Përkundër faktit se pushtimi amerikan rrëzoi qeverinë e talebanëve, Shtetet e Bashkuara kanë dështuar për të kapur Bin Laden për dhjetë vjet, transmeton lajmi.net.
Ndërsa, Bush kishe premtimet se do ta ndalonte misionin e “komb-ndërtimit”, për trupat amerikane dhe të NATO-s, por shumë shpejti gjeti veten në një situatë të mbrojtjes dhe kundërsulmonte në ofensivë të qëndrueshëm kundër të pakapshmeve talebanë dhe kryengritësit Al Kaeda.
Komandantët e tyre u pyetën vazhdimisht se a duhet dërgohen më shumë trupa ushtarak në Afganistan, ndërsa, Uashingtoni shumicën e forcave i angazhonte në Irak.
Megjithatë, në SHBA është arritur të neutralizohen shumica e rebelëve, duke kombinuar një rritje të numrit të trupave ushtarake dhe pagesës së liderëve lokal, kur erdhi në pushtet, Barack Obama, edhe ai vendosi një zgjidhje të ngjashme, për Afganistanin.
Osama Bin Laden, të paktën sipas qeverisë amerikane, u vra në maj të vitit 2011, një dekadë më vonë, SHBA ishte e mbushur me qëllimin kryesor të luftës, dhe me lajme të gëzueshme për vdekjen e tij, Obama njoftoi një tërheqje me faza nga Afganistani deri në fund të vitit 2016.
Operacionet luftarake zyrtarisht u shpallen të përfunduar në dhjetor të vitit 2014, por kjo nuk ndodhi kështu edhe me talebanët.
Në maj të vitit 2015 u vra udhëheqësi pakistanez, Taliban Muhammed Mansur, sekretari amerikan i shtetit, John Kerry, i bëri thirrje afganëve që të fillojnë të ndërtojnë një të ardhme të përbashkët, duke u përpjekur të detyroj talebanët për të negociuar me qeverinë e presidentit, Ashraf Ghani (i cili në ndërkohë arriti Karzai).
Në vend të kësaj, talebanët emëruan një udhëheqës të ri, Haibatullah Akhundzada dhe filluan sulmet e reja: në shtator të vitit 2015, grupi i tyre mori Kunduz, kryeqytetin e provincës pranë kufirit me Taxhikistanit, transmeton lajmi.net.
Pas dy javësh luftime të ashpra, forcat amerikane kanë arritur që t’i zhvendosin ata nga atje, duke paguar çmimin e paarsyeshme në formën e bombardimeve dhe shkatërrimit të spitalit të drejtuar nga Mjekët pa Kufij.
Kjo nuk është e gjitha: një vit më vonë, talebanët u kthyen triumfalisht në Kunduz, futen flamurin e tyre në sheshin kryesor.
Vetëm në rrjedhën e operacionit “Liria e Qëndrueshme” janë vrarë, rreth 4,000 ushtarë aleat, dhe 15,000 të atyre nga njësitë afgane. Për 4,830 ditëve të luftës, SHBA-ja kishte 2.356 të vrarë dhe 19,950 të plagosur, ndërkohë që viktimat e talebanëve, janë vlerësuar në mes 25,000 dhe 40,000.
